S\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy maj\u0105 w sobie co\u015b, czego nie da si\u0119 kupi\u0107 ani wytrenowa\u0107 na si\u0142owni. Spok\u00f3j. Taki prawdziwy, nie z cytatu na kubku. I kiedy s\u0142yszysz, \u017ce kto\u015b ma 101 lat, a wci\u0105\u017c m\u00f3wi z pogod\u0105 ducha, to naturalnie pojawia si\u0119 pytanie: \u201eco ona wie, czego my nie wiemy?\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Marcelle ma 101 lat i \u2013 co ciekawe \u2013 nie opowiada o cudownych tabletkach, tajnych mieszankach zi\u00f3\u0142 ani o skomplikowanych rytua\u0142ach, kt\u00f3re trzeba robi\u0107 o pi\u0105tej rano. Zamiast tego m\u00f3wi o trzech nawykach, kt\u00f3re s\u0105 tak proste, \u017ce a\u017c cz\u0142owiek ma ochot\u0119 przewr\u00f3ci\u0107 oczami. A potem nagle dociera, \u017ce w\u0142a\u015bnie w tej prostocie jest si\u0142a. Bo jej s\u0142owa nie s\u0105 teori\u0105. To do\u015bwiadczenie osoby, kt\u00f3ra prze\u017cy\u0142a wojny, straty i du\u017ce \u017cyciowe wstrz\u0105sy, a mimo to nie zgubi\u0142a rado\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
I mo\u017ce dlatego to tak rezonuje. Bo kiedy kto\u015b po stu latach nadal potrafi si\u0119 u\u015bmiechn\u0105\u0107, to warto na chwil\u0119 przesta\u0107 udawa\u0107, \u017ce wszystko wiemy lepiej.<\/p>\n\n\n\n
Pierwszy nawyk Marcelle jest banalny, ale w praktyce cz\u0119sto najtrudniejszy: ruch ka\u017cdego dnia. Ona nie m\u00f3wi: \u201emusisz robi\u0107 trening\u201d. Ona m\u00f3wi: \u201emusisz si\u0119 rusza\u0107\u201d. I powtarza zdanie, kt\u00f3re brzmi jak co\u015b, co powinna us\u0142ysze\u0107 po\u0142owa z nas: \u201eCia\u0142o si\u0119 zatrzymuje, kiedy si\u0119 o nim zapomina\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Marcelle nigdy nie przesta\u0142a chodzi\u0107. Dzisiaj nadal rano wychodzi do ogrodu, cho\u0107by na kilka minut. W m\u0142odo\u015bci pracowa\u0142a fizycznie, p\u00f3\u017aniej wychowywa\u0142a dzieci i ca\u0142y czas by\u0142a w ruchu. Dla niej aktywno\u015b\u0107 to schody zamiast windy, pranie, ogr\u00f3d, kr\u00f3tki spacer. Nie potrzebuje zegarka sportowego, \u017ceby \u201ezaliczy\u0107\u201d dzie\u0144.<\/p>\n\n\n\n
Znam to z w\u0142asnych obserwacji: cz\u0142owiek nie tyje i nie sztywnieje od jednego ciastka, tylko od tygodni bez ruchu. Najgorsze jest to \u201ejutro zaczn\u0119\u201d. Bo jutro zwykle przegrywa z kanap\u0105, telefonem i zm\u0119czeniem. A p\u00f3\u017aniej nagle orientujesz si\u0119, \u017ce wej\u015bcie na drugie pi\u0119tro jest ju\u017c ma\u0142\u0105 wypraw\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Lekarz Marcelle potwierdza, \u017ce jej serce jest mocne, a ci\u015bnienie stabilne. I ona sama \u0142\u0105czy to w\u0142a\u015bnie z tym, \u017ce nie \u201eodpu\u015bci\u0142a cia\u0142a\u201d. Dzi\u0119ki temu zachowa\u0142a niezale\u017cno\u015b\u0107. Nadal sama ogarnia swoje sprawy, gotuje, nie lubi, gdy kto\u015b nadskakuje bez potrzeby. Jest w tym co\u015b pi\u0119knego: ruch jako spos\u00f3b na wolno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Drugi nawyk brzmi jak rada od dobrej ciotki, ale dzia\u0142a jak tarcza. Marcelle uwielbia opowiada\u0107 historie. Nawet te trudne. Z perspektywy czasu potrafi je wypowiedzie\u0107 z u\u015bmiechem, jakby m\u00f3wi\u0142a: \u201etak, by\u0142o ci\u0119\u017cko, ale dalej tu jestem\u201d. Wed\u0142ug niej poczucie humoru chroni cz\u0142owieka przed wieloma cierpieniami.<\/p>\n\n\n\n
I nie chodzi o to, \u017ceby udawa\u0107, \u017ce nic si\u0119 nie sta\u0142o. Ona nie wypiera emocji. Raczej pozwala im przyj\u015b\u0107 i odej\u015b\u0107. Kiedy dzieje si\u0119 co\u015b z\u0142ego, kiedy kto\u015b odchodzi, kiedy pojawia si\u0119 problem \u2013 Marcelle prze\u017cywa to po swojemu, ale nie buduje wok\u00f3\u0142 tego ca\u0142ego \u015bwiata na lata. Nie trzyma si\u0119 urazy jak pami\u0105tki.<\/p>\n\n\n\n
To jest trudna sztuka, bo my cz\u0119sto \u017cyjemy w trybie \u201eci\u0105g\u0142ego napi\u0119cia\u201d. Stres, po\u015bpiech, por\u00f3wnywanie si\u0119, poczucie winy, \u017ce nie jeste\u015bmy idealni. A ona wybiera lekko\u015b\u0107. \u015amieje si\u0119 z siebie, z drobnych nieporadno\u015bci, z absurd\u00f3w dnia codziennego.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy\u015b us\u0142ysza\u0142em w rozmowie z pewnym starszym cz\u0142owiekiem zdanie: \u201eJak nie potrafisz si\u0119 \u015bmia\u0107 ze swoich pomy\u0142ek, to b\u0119dziesz p\u0142aka\u0142 nad nimi ca\u0142e \u017cycie\u201d. Marcelle dok\u0142adnie to praktykuje. Jej filozofia jest prosta: \u017cycie nie robi sobie przerwy, wi\u0119c szkoda i\u015b\u0107 przez nie z zaci\u015bni\u0119tymi z\u0119bami.<\/p>\n\n\n\n
Trzeci nawyk dotyczy jedzenia, ale w spos\u00f3b, kt\u00f3ry wielu ludziom sporo miesza w g\u0142owie. Marcelle nie jest na \u017cadnej modnej diecie. Nie liczy kalorii, nie wa\u017cy porcji, nie \u017cyje zakazami. Je wszystko, tylko w ma\u0142ych ilo\u015bciach. Lubi ser, \u015bwie\u017cy chleb, a w niedziel\u0119 potrafi wypi\u0107 lampk\u0119 czerwonego wina. Unika przesady, ogranicza cukier, pije du\u017co wody i nigdy nie pomija \u015bniadania.<\/p>\n\n\n\n
Najwa\u017cniejsze jest jednak to, jak ona je. Bez ekran\u00f3w. Bez po\u015bpiechu. Przy stole jedzenie ma by\u0107 chwil\u0105, a nie \u201ezatankowaniem paliwa\u201d. Nawet gdy jest sama, traktuje posi\u0142ek jak co\u015b wa\u017cnego, a nie jak kar\u0119.<\/p>\n\n\n\n
To mi przypomina prost\u0105 prawd\u0119: wi\u0119kszo\u015b\u0107 problem\u00f3w z jedzeniem nie bierze si\u0119 z tego, \u017ce kto\u015b zjad\u0142 kromk\u0119 chleba, tylko z relacji do jedzenia. Jedni jedz\u0105 w stresie, inni w biegu, inni \u201eza kar\u0119\u201d po s\u0142abym dniu, a p\u00f3\u017aniej maj\u0105 wyrzuty sumienia i wchodz\u0105 w b\u0142\u0119dne ko\u0142o. Marcelle ma podej\u015bcie zdrowe: umiar bez frustracji.<\/p>\n\n\n\n
W jej trzech nawykach nie ma magii. Jest regularno\u015b\u0107, rado\u015b\u0107 i umiar. I to jest w\u0142a\u015bnie sedno: szcz\u0119\u015bliwe starzenie si\u0119 nie zaczyna si\u0119 w wieku 80 lat. Zaczyna si\u0119 w zwyk\u0142y dzie\u0144, kiedy zamiast kolejnego \u201ekiedy\u015b\u201d robisz ma\u0142y krok. Idziesz na kr\u00f3tki spacer. Odpuszczasz jedn\u0105 nerwow\u0105 my\u015bl. Jesz spokojniej. \u015amiejesz si\u0119, nawet je\u015bli dzie\u0144 nie jest idealny.<\/p>\n\n\n\n
A gdyby sekret spe\u0142nionego \u017cycia naprawd\u0119 by\u0142 a\u017c tak prosty? Nie w wielkich rewolucjach, tylko w ma\u0142ych rzeczach, kt\u00f3re robisz codziennie. Marcelle ma 101 lat i m\u00f3wi to bez patosu. Jak kto\u015b, kto ju\u017c nic nie musi udowadnia\u0107. I mo\u017ce dlatego jej s\u0142owa maj\u0105 tak\u0105 moc.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"S\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy maj\u0105 w sobie co\u015b, czego nie da si\u0119 kupi\u0107 ani wytrenowa\u0107 na si\u0142owni. Spok\u00f3j. Taki prawdziwy, nie z cytatu na \n [...]<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":3933,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-3932","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3932","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3932"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3932\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3934,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3932\/revisions\/3934"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3933"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3932"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3932"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3932"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}