Pisarz, dramatopisarz, dramatopisarz radiowy, kompozytor i autor tekst\u00f3w. Urodzi\u0142 si\u0119 17 maja 1933 roku w Warszawie.<\/p>\n\n\n\n
Syn pisarza Igora Neverly\u2019ego i Barbary Abramow, nauczycielki i aktorki zwi\u0105zanej przed wojn\u0105 z Teatrem Baj. Studiowa\u0142 filologi\u0119 polsk\u0105 na Uniwersytecie Warszawskim. By\u0142 jednym z za\u0142o\u017cycieli Studenckiego Teatru Satyryk\u00f3w (STS), dla kt\u00f3rego komponowa\u0142 teksty i muzyk\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Debiutowa\u0142 w 1955 roku w tygodniku \u201e Szpilki \u201d tekstami satyrycznymi, a dwa lata p\u00f3\u017aniej w zbiorze \u201eMy\u015blenie ma kolosaln\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107\u201d (1957) opublikowa\u0142 monologi i skecze pisane dla STS-u. Za sztuk\u0119 <\/strong>\u201eAnio\u0142 na dworcu\u201d,<\/strong> wystawion\u0105 w 1962 roku i opublikowan\u0105 w 1965 roku, otrzyma\u0142 Nagrod\u0119 Pentaka (1965) oraz Nagrod\u0119 Fundacji im. Ko\u015bcielskich (1967).<\/p>\n\n\n\n By\u0142 jednym z za\u0142o\u017cycieli i redaktorem naczelnym tygodnika \u201e Od Nowa \u201d (1956). W latach 1960\u20131966 kierowa\u0142 redakcj\u0105 Teatru M\u0142odego S\u0142uchacza w Polskim Radiu. Od pocz\u0105tku lat 80. mieszka\u0142 w Warszawie i Toronto.<\/p>\n\n\n\n Matka Jaros\u0142awa Abramova-Newerly\u2019ego urodzi\u0142a si\u0119 w Pu\u0142awach w wielodzietnej rodzinie \u017cydowskiej. By\u0142a najm\u0142odszym dzieckiem; jej matka zmar\u0142a przy porodzie, a sze\u015bcioro starszego rodze\u0144stwa zmar\u0142o na gru\u017alic\u0119 w m\u0142odym wieku. Jedyna \u017cyj\u0105ca starsza siostra musia\u0142a pracowa\u0107 po godzinach i zmuszona by\u0142a powierzy\u0107 ma\u0142\u0105 Barbar\u0119 Domowi Sierot przy ulicy Krachmalnej w Warszawie, prowadzonemu przez dr. Janusza Korczaka<\/a> i Stefani\u0119 Wilczy\u0144sk\u0105. Dzi\u0119ki temu, jako doros\u0142a, Barbara pozna\u0142a Igora Newerly\u2019ego \u2013<\/strong>M\u0142ody rosyjski emigrant i bliski wsp\u00f3\u0142pracownik Korczaka. Igor, a w\u0142a\u015bciwie Jerzy (po przybyciu do Warszawy, nieco spolszczony, powr\u00f3ci\u0142 do starego nazwiska dopiero po wojnie), pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 sekretarza Korczaka w okresie mi\u0119dzywojennym, a od 1930 roku, z polecenia Korczaka, redagowa\u0142 czasopismo dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy \u201eMa\u0142y Przegl\u0105d\u201d.<\/p>\n\n\n\n Jaros\u0142aw Abramov-Newerly dorasta\u0142 na warszawskim \u017boliborzu. Swoje dzieci\u0144stwo, kt\u00f3re przypad\u0142o na okres wojny (mia\u0142 sze\u015b\u0107 lat, gdy si\u0119 zacz\u0119\u0142a), opisa\u0142 w niezwyk\u0142ych wspomnieniach \u201eLwy mojego podw\u00f3rka\u201d<\/strong> (2000). Na ich kartach przedstawi\u0142 okupacj\u0119 niemieck\u0105 z perspektywy ch\u0142opca, wnikliwie obserwuj\u0105cego \u015bwiat doros\u0142ych. Tworzy\u0142 literackie portrety swoich przyjaci\u00f3\u0142 z podw\u00f3rka i doros\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w \u017boliborza \u2013 g\u0142\u00f3wnie przedstawicieli warszawskiej inteligencji, kt\u00f3rych dzieci, podobnie jak sam Abramow, sta\u0142y si\u0119 po wojnie s\u0142awnymi postaciami. Na przyk\u0142ad najbli\u017cszym przyjacielem ma\u0142ego Jurka by\u0142 Kazik Or\u0142owski, brat Jurka Or\u0142owskiego, obecnie popularnego izraelskiego pisarza Uri Orleva, autora ksi\u0105\u017cek dla dzieci, nagrodzonych licznymi nagrodami literackimi. Niemcy zes\u0142ali rodzin\u0119 Or\u0142owskich do getta, gdzie zgin\u0119\u0142a matka ch\u0142opc\u00f3w. Braciom uda\u0142o si\u0119 przetrwa\u0107 piek\u0142o obozu Bergen-Belsen. Ma\u0142emu Jarkowi Abramowowi i jego matce grozi\u0142 taki sam los, jednak ojciec kategorycznie zabroni\u0142 im uda\u0107 si\u0119 do getta i zdo\u0142a\u0142 zdoby\u0107 dla \u017cony aryjskie dokumenty, kt\u00f3re ostatecznie uratowa\u0142y im \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n Jaros\u0142aw Abramov-Newerly opisuje \u017boliborz jako dzielnic\u0119, w kt\u00f3rej dzi\u0119ki pomocy s\u0105siad\u00f3w \u017bydzi mieli wi\u0119ksze szanse na przetrwanie ni\u017c gdziekolwiek indziej w stolicy. W ich ratowaniu uczestniczyli r\u00f3wnie\u017c jego rodzice. W \u201eLwach mojego podw\u00f3rka\u201d<\/strong> znajdujemy poruszaj\u0105ce historie o \u017cydowskich znajomych i przyjacio\u0142ach rodziny Newerlych: o m\u0142odym Leizerze Czarnobrodzie, kt\u00f3rego mimo wszelkich stara\u0144 nie uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107; o jego dumnej siostrze Sarze, \u201ekt\u00f3ra kurczowo trzyma\u0142a si\u0119 \u017cycia\u201d; oraz o bogatej i bystrej pi\u0119kno\u015bci Helenie Adelberg, kt\u00f3ra uciek\u0142a z transportu do Treblinki i straci\u0142a dw\u00f3ch syn\u00f3w. Wspomnienia Abramova opisuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c tragedi\u0119 warszawskich \u017byd\u00f3w, kt\u00f3ra, jak wiemy, nie omin\u0119\u0142a korczakowskiego \u201eDomu Sierot\u201d:<\/p>\n\n\n\n \u201eDo czasu zamkni\u0119cia getta moi rodzice utrzymywali bliskie kontakty z Domem Sierot i przyjaci\u00f3\u0142mi z czasopisma \u201eMa\u0142y Przegl\u0105d \u201d. Zawsze kto\u015b do nas przychodzi\u0142. Potem odwiedziny sta\u0142y si\u0119 rzadsze, ale rozmowy telefoniczne trwa\u0142y. Tata odwiedza\u0142 babci\u0119 Stef\u0119 [ Jaros\u0142aw Abramov nazywa\u0142 Stefani\u0119 Wilczy\u0144sk\u0105 \u201ebabci\u0105\u201d \u2013 K.D.<\/em> ] i doktora Korczaka kilkakrotnie. Zgodnie z planem (trafnie przedstawionym w filmie Wajdy<\/a> ) Maryna Falska przygotowa\u0142a dla Korczaka schronienie poza gettem. Tata mia\u0142 go przewie\u017a\u0107 na stron\u0119 aryjsk\u0105. Uda\u0142 si\u0119 w tym celu do getta, ale doktor kategorycznie odm\u00f3wi\u0142 wyj\u015bcia i by\u0142 po prostu zdziwiony, \u017ce po tylu latach znajomo\u015bci i przyja\u017ani tata mo\u017ce mu co\u015b takiego zaproponowa\u0107. Widz\u0105c tak\u0105 determinacj\u0119, tata zrozumia\u0142, \u017ce naleganie jest daremne i \u017ce dalsze namawianie tylko zaszkodzi Korczakowi. Zasta\u0142 go zmienionego, przedwcze\u015bnie postarza\u0142ego. Z zachowania doktora wynika\u0142o, \u017ce m\u00f3j ojciec Wyczu\u0142, \u017ce dawno podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 i przygotowuje si\u0119 do \u015bmierci. Korczak by\u0142 zbyt inteligentny, by nie wiedzie\u0107, co Niemcy mu zrobi\u0105. I nie oczekiwa\u0142 lito\u015bci. Z ch\u0142odnym, lekarskim intelektem przewidzia\u0142 sw\u00f3j los i spokojnie oczekiwa\u0142 nieuniknionego. Rozumiej\u0105c, co go czeka w przysz\u0142o\u015bci, lekarz wr\u0119czy\u0142 mojemu ojcu pami\u0119tnik, kt\u00f3ry prowadzi\u0142 w getcie, prosz\u0105c go o zachowanie go na lepsze czasy.<\/p>\n\n\n\n Ojciec wr\u00f3ci\u0142 z getta skrajnie przygn\u0119biony. Zamiast Korczaka, musia\u0142 ratowa\u0107 swoje wspomnienia. Serce mu ci\u0105\u017cy\u0142o. Ale rozumia\u0142 wyb\u00f3r Doktora. Ojciec wiedzia\u0142, \u017ce musi to zrobi\u0107. Inaczej nie by\u0142by Korczakiem. Kiedy wr\u00f3ci\u0142 do domu, ojciec d\u0142ugo rozmawia\u0142 z matk\u0105 o tym spotkaniu, pokazuj\u0105c jej sw\u00f3j pami\u0119tnik i b\u0142yszcz\u0105c\u0105 celofanow\u0105 opask\u0119 z gwiazd\u0105 Dawida, kt\u00f3r\u0105 nosi\u0142 w getcie. Matka szybko j\u0105 zniszczy\u0142a. Nast\u0119pnego dnia ojciec uda\u0142 si\u0119 na Bielany i zda\u0142 relacj\u0119 z wizyty pani Marynie Falskiej, kt\u00f3ra by\u0142a zdruzgotana odmow\u0105 Korczaka. Mia\u0142a wszystko przygotowane i w g\u0142\u0119bi duszy mia\u0142a nadziej\u0119, \u017ce w ostatniej chwili Korczak w ko\u0144cu skorzysta z tej okazji.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli chodzi o pami\u0119tnik, ona i m\u00f3j ojciec uznali, \u017ce bezpieczniej b\u0119dzie trzyma\u0107 go w \u201eNaszym Domu\u201d ni\u017c u nas na ulicy Krasi\u0144skiego. Pani Marina zapiecz\u0119towa\u0142a go w specjalnym schowku, znanym tylko nielicznym. Po zako\u0144czeniu wojny, po jej \u015bmierci (Marina zmar\u0142a na zawa\u0142 serca w 1944 roku), ojcu uda\u0142o si\u0119 odzyska\u0107 pami\u0119tnik. Napisa\u0142 do niego przedmow\u0119 i opublikowa\u0142 go w 1957 roku w pierwszym zbiorze dzie\u0142 Janusza Korczaka, kt\u00f3ry sam opracowa\u0142 do wydania.<\/p>\n\n\n\n W lipcu 1942 roku kto\u015b z getta zadzwoni\u0142 do mojej mamy. Przyjaciel powiedzia\u0142 jej, \u017ce w\u0142a\u015bnie rozmawia\u0142 z \u017cydowskim policjantem, kt\u00f3ry na w\u0142asne oczy widzia\u0142, jak Niemcy zaganiaj\u0105 doktora Korczaka, Stefani\u0119 Wilczy\u0144sk\u0105 i ca\u0142y Dom Sierot do wagonu z Umschlagplatzu. Moja mama nie chcia\u0142a w to uwierzy\u0107. Powtarza\u0142a: \u201eTo niemo\u017cliwe. Nie mogli tego zrobi\u0107\u2026\u201d.<\/p>\n\n\n\n Nie mog\u0142a si\u0119 z tym pogodzi\u0107. I nigdy tego nie zrobi\u0142a. Potem, w lipcu, ponios\u0142a niepor\u00f3wnywaln\u0105 strat\u0119 \u2013 gorsz\u0105 ni\u017c strata rodzic\u00f3w. W jednej chwili ca\u0142y jej \u015bwiat si\u0119 zawali\u0142. Wszystko, co kocha\u0142a najbardziej\u2026<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Autor \u201eLw\u00f3w z mojego podw\u00f3rka\u201d<\/strong> opowiada przera\u017caj\u0105ce wydarzenia, ale czyni to bez zb\u0119dnego patosu. Widzimy \u015bwiat oczami dziecka, kt\u00f3re nie zawsze wszystko rozumie i postrzega wydarzenia z dzieci\u0119c\u0105 bezpo\u015brednio\u015bci\u0105, ale to w\u0142a\u015bnie z tej dzieci\u0119cej perspektywy ukazuj\u0105 si\u0119 nam one w ca\u0142ym swoim psychologicznym realizmie. Charakterystyczna w tym kontek\u015bcie jest historia matki, kt\u00f3ra zbiera\u0142a paczki dla ojca w obozie (Jerzy Newerly zosta\u0142 aresztowany 8 stycznia 1943 roku i sp\u0119dzi\u0142 dwa lata za kratami jako \u201ewi\u0119zie\u0144 polityczny\u201d \u2013 najpierw na Majdanku, potem w Auschwitz, wi\u0119c pozosta\u0142 w obozach do ko\u0144ca wojny). Kiedy matka zbiera\u0142a te paczki, ma\u0142y Jurek zawsze si\u0119 cieszy\u0142, maj\u0105c nadziej\u0119, \u017ce i on dostanie troch\u0119 gotowanego mleka skondensowanego lub czekolady \u2013 po\u017cywnych przysmak\u00f3w, o kt\u00f3re matka z trudem zdobywa\u0142a dla uwi\u0119zionego ojca. A korzystaj\u0105c z nieobecno\u015bci ojca, m\u00f3g\u0142 spa\u0107 w \u0142\u00f3\u017cku rodzic\u00f3w \u201epod skrzyd\u0142em matki\u201d. Szczero\u015b\u0107 i precyzja w przedstawieniu dzieci\u0119cych pragnie\u0144 i czyn\u00f3w, tak powszechnych pomimo przera\u017caj\u0105cej rzeczywisto\u015bci wojny, czyni\u0105 \u201eLw\u00f3w\u2026\u201d<\/strong> wyj\u0105tkowym \u015bwiadectwem tamtej epoki. Zim\u0105 jego przyjaciele z podw\u00f3rka skakali po brzuchach koni kawaleryjskich, ledwo przykrytych \u015bniegiem. Podczas Powstania Warszawskiego udawali, \u017ce s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 \u201edzieci\u0119cego\u201d buntu, a kiedy matki udaremniaj\u0105 pr\u00f3b\u0119 zwerbowania ich jedenastoletnich syn\u00f3w do prawdziwego oddzia\u0142u, dzieci protestuj\u0105 przeciwko temu, co uwa\u017caj\u0105 za nadmiern\u0105, ich zdaniem, kontrol\u0119 rodzicielsk\u0105, kt\u00f3ra jest obra\u017aliwa. Abramow-Neverly r\u00f3wnie\u017c patrzy na doros\u0142ych z naturalnej, ludzkiej perspektywy. Portret jego wuja, kt\u00f3ry we wrze\u015bniu 1939 roku, podczas bombardowania Warszawy, zawsze \u017c\u0105da\u0142 na \u015bniadanie kaszki manny z sokiem owocowym, jest zar\u00f3wno zabawny, jak i realistyczny. Opowiada dramatyczn\u0105 histori\u0119 Lutka Kacperskiego, rze\u017anika uzbrojonego w zabytkowy bagnet, niezdolnego do zabijania ludzi i boj\u0105cego si\u0119 do\u0142\u0105czy\u0107 do powsta\u0144c\u00f3w. Dowiedziawszy si\u0119 o s\u0142abo uzbrojonej grupie rebeliant\u00f3w zamierzaj\u0105cych zaatakowa\u0107 Fort Bema, ostatecznie zdecydowa\u0142 si\u0119 nie bra\u0107 udzia\u0142u w bitwie. Wszyscy jego towarzysze zgin\u0119li w tej bitwie.<\/p>\n\n\n\n \u201eLwy z mojego podw\u00f3rka\u201d<\/strong> to wspania\u0142a lektura dzi\u0119ki j\u0119zykowemu kunsztowi autora, kt\u00f3ry w swoich tekstach odtworzy\u0142 wspania\u0142e, \u017cywe dialogi (np. rozmow\u0119 matki z szanta\u017cyst\u0105 Saulem) i znakomicie odda\u0142 warszawski slang (szczeg\u00f3lnie w scenie rozmowy matki z pewnym Krawczykiem, kt\u00f3ry pracowa\u0142 dla Niemc\u00f3w na Majdanku i w zamian za \u0142ap\u00f3wk\u0119 dawa\u0142 ojcu jedzenie).<\/p>\n\n\n\n Jaros\u0142aw Abramow-Neverly, uszami ma\u0142ego Jarka, pods\u0142ucha\u0142 rozmowy przyjaci\u00f3\u0142 i znajomych rodzic\u00f3w, takich jak jego s\u0105siad, Teodor Co\u0142ojew, czerkieski i bia\u0142y emigrant, kt\u00f3ry oczarowa\u0142 matk\u0119 s\u0142owami w rodzaju: \u201eW por\u00f3wnaniu z tob\u0105 jestem anio\u0142em! Musisz by\u0107 diab\u0142em i czarownic\u0105 z \u017boliborza, skoro uda\u0142o ci si\u0119 mnie tak oczarowa\u0107. Bo to nie jest normalne. Absolutnie nie\u201d. Te pods\u0142uchane dialogi i ulotne sceny cz\u0119sto ujawniaj\u0105 polskie paradoksy lepiej ni\u017c obszerne analizy socjologiczne. Jak ta scena nad Wis\u0142\u0105 w \u200b\u200blipcu 1944 roku:<\/p>\n\n\n\n \u201ePrzed jednym z ch\u0142opc\u00f3w le\u017ca\u0142a harcerska koszula i czapeczka z lili\u0105, zwini\u0119te w kulk\u0119. Trzyma\u0142 w r\u0119ku plik papier\u00f3w i czyta\u0142 je dziewczynce na g\u0142os. Opar\u0142a g\u0142ow\u0119 na jego opalonym udzie, zwracaj\u0105c twarz w ciemnych okularach ku s\u0142o\u0144cu. Od czasu do czasu g\u0142aska\u0142a go po piersi palcami pomalowanymi na czerwono. Po upadku powstania Jaros\u0142aw i jego matka zostali wys\u0142ani do obozu w Pruszkowie, a nast\u0119pnie do wsi S\u0142omniki pod Krakowem, sk\u0105d udali si\u0119 do Wodzis\u0142awia. Wr\u00f3cili do Warszawy w lutym 1945 roku. Abramow-Newerly opisa\u0142 pierwsze lata powojenne w swoich p\u00f3\u017aniejszych wspomnieniach , \u201eWyzwolone Lwy\u201d<\/strong> (2003). \u017bycie w Polsce Ludowej od pocz\u0105tku by\u0142o dalekie od sielanki:<\/p>\n\n\n\n \u201eW Dzie\u0144 Zwyci\u0119stwa w maju 1945 roku sta\u0142em z przyjaci\u00f3\u0142mi na naszym podw\u00f3rku, lekko rozczarowany i r\u00f3wnie zdruzgotany jak nasz dom\u201d \u2013 wspomina pisarz. \u201eSalwy honorowe nad Wis\u0142\u0105 i salwy zwyci\u0119stwa nie napawa\u0142y rado\u015bci\u0105. By\u0142y podejrzane i mocno sp\u00f3\u017anione. Polska, za kt\u00f3r\u0105 t\u0119sknili\u015bmy \u2013 Polska z sierpnia 1944 roku i z okresu przedwojennego \u2013 r\u00f3wnie\u017c nie wraca\u0142a. Ulice by\u0142y pe\u0142ne radzieckich \u017co\u0142nierzy w brudnych czapkach i zielonych koszulach podci\u0105gni\u0119tych do kolan. Z workami przewieszonymi przez plecy, ci\u0119\u017ckimi od trofe\u00f3w, wygl\u0105dali raczej jak ch\u0142opi na jarmarku\u2026 To najwyra\u017aniej nie byli ani dzielni u\u0142ani, ani kawalerzy\u015bci (\u2026). I czy to za nimi mieli pod\u0105\u017ca\u0107 nasi \u017co\u0142nierze? Absurd (\u2026)\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n \u201e Wyzwolone Lwy\u201d<\/strong> przedstawiaj\u0105 now\u0105, komunistyczn\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107. Miejsce niedawnych bohater\u00f3w narodowych zaj\u0119li rewolucyjni przyw\u00f3dcy, a s\u0105siedzi \u017boliborza spotykaj\u0105 si\u0119 z r\u00f3\u017cnymi losami: jedni robi\u0105 kariery, inni s\u0105 prze\u015bladowani. Ojciec Jaros\u0142awa, Igor Newerly, po powrocie z oboz\u00f3w buduje Instytut Produkcji na dworcu gda\u0144skim i dopiero p\u00f3\u017aniej staje si\u0119 znanym pisarzem. W 1951 roku, gdy autor \u201eWyzwolonych Lw\u00f3w\u201d<\/strong> rozpoczyna studia polonistyczne, w Polsce panuje stalinizm. Ksi\u0105\u017ck\u0119 ko\u0144czy opisem balu noworocznego dla czo\u0142owych robotnik\u00f3w Politechniki Warszawskiej, gdzie Jaros\u0142aw Abramow, na zaproszenie swojego przyjaciela z podw\u00f3rka, studenta chemii Zbigniewa Zapasiewicza (p\u00f3\u017aniejszego znanego aktora), \u015bwi\u0119tuje Nowy Rok 1952.<\/p>\n\n\n\n Podobnie jak \u201eLwy z mojego podw\u00f3rka<\/strong> \u201d , \u201eLwy bez granic\u201d<\/strong> to \u017cywa panorama zapadaj\u0105cych w pami\u0119\u0107 postaci. Recenzuj\u0105c wspomnienia Abramov-Neverly, Cezary Polyak napisa\u0142:<\/p>\n\n\n\n \u201ePrzyjacielem w potrzebie i w rado\u015bci, starszym bratem o otwartym sercu, by\u0142 Slon, kt\u00f3ry zyska\u0142 sw\u00f3j przydomek za to, \u017ce paradowa\u0142 w wielkich butach bojowych i strasznie w nich tupa\u0142 podczas wychowania fizycznego. Jego prawdziwe nazwisko brzmia\u0142o Zbigniew Zapasiewicz. Ma\u0142y Krzysztof Pomian (unikn\u0105\u0142 tego przydomku tylko dzi\u0119ki swojej niewiarygodnej elokwencji), kolega z przedszkola, kr\u0119ci\u0142 si\u0119 po okolicy. (\u2026) M\u0105\u017c miejscowej sprz\u0105taczki, Boles\u0142aw Bierut, zosta\u0142 prezesem. (\u2026) Na Wydziale Polonistyki pozna\u0142 mi\u0119dzy innymi Janusza G\u0142owackiego<\/a> , Andrzeja Drawicza, Tomasza Lubie\u0144skiego, Andrzeja Jareckiego i Dariusza Fikusa. W sto\u0142\u00f3wce Zwi\u0105zku Literat\u00f3w Polskich jad\u0142 kapu\u015bniak razem z Dombrowsk\u0105<\/a> , Na\u0142kowsk\u0105<\/a> , S\u0142onimskim<\/a> , Broniewskim<\/a> , Brzechw\u0105<\/a> , Staffem<\/a> , Tuwimem<\/a> , Andrzejewskim<\/a> .<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n \u201cGazeta Wyborcza\u201d, 27.07.2003<\/p>\n\n\n\n Trylogi\u0119 Abramowa-Newerly\u2019ego zamyka ksi\u0105\u017cka \u201eLwy STS-u\u201d<\/strong> (2005). Ksi\u0105\u017cka ta opowiada o teatrze, kt\u00f3ry powsta\u0142 w 1954 roku jako amatorska grupa studencka utworzona przez kilku entuzjast\u00f3w, a w ci\u0105gu kilku lat sta\u0142 si\u0119 znan\u0105 i wp\u0142ywow\u0105 scen\u0105 warszawsk\u0105. Abramow, obok Jerzego Markuszewskiego, Andrzeja Jarockiego i Agnieszki Osieckiej,<\/a> by\u0142 jednym z filar\u00f3w STS-u. Pisa\u0142 skecze, monologi, teksty satyryczne i komponowa\u0142 muzyk\u0119 (by\u0142 wsp\u00f3\u0142autorem wielu piosenek Agnieszki Osieckiej<\/a> , takich jak s\u0142ynne \u201eOczkarki\u201d<\/strong> (\u201eCztery kieliszki \u201d)). Ksi\u0105\u017cka Abramowa-Newerly\u2019ego ko\u0144czy si\u0119 wydarzeniami z 1958 roku, kiedy po \u201eodwil\u017cy\u201d nast\u0105pi\u0142 mr\u00f3z, a cenzura zakaza\u0142a wystawiania jego sztuki \u201eEsmeralda\u201d,<\/strong> wystawianej w STS-ie. Jak jednak zauwa\u017cy\u0142 Marek Radziwon w recenzji opublikowanej w \u201eGazecie a Wyborcz\u201d (28 marca 2005 r .), \u201e\u00bbLwy STS\u00ab to nie tylko historia teatru studenckiego. To tak\u017ce portret pierwszego pokolenia, kt\u00f3re wkroczy\u0142o w doros\u0142o\u015b\u0107 w czasach komunizmu, \u015bwiadectwo j\u0119zyka, jakim m\u00f3wiono w latach 50., \u00f3wczesnej mody i nastroj\u00f3w, a tak\u017ce atmosfery politycznej tamtych czas\u00f3w (ukszta\u0142towanej przez tak epokowe wydarzenia, jak \u015bmier\u0107 Stalina i pa\u017adziernik 1956 r.)\u201d.<\/p>\n\n\n\n Lata 60. i 70. XX wieku przynios\u0142y rozkwit tw\u00f3rczo\u015bci dramatycznej Jaros\u0142awa Abramowa-Newerlego. W swoich spektaklach Abramov satyrycznie portretuje polskie spo\u0142ecze\u0144stwo i jego obyczaje, \u0142\u0105cz\u0105c realistyczne obserwacje z absurdalnym humorem i tradycjami groteski. Sztuki takie jak \u201eAnio\u0142ek na dworcu\u201d,<\/strong> z ich ironicznym uj\u0119ciem reali\u00f3w PRL-u i lalkow\u0105 konwencjonalno\u015bci\u0105 postaci, przywodz\u0105 na my\u015bl tw\u00f3rczo\u015b\u0107 S\u0142awomira Mro\u017cka<\/a> .<\/p>\n\n\n\n Mieszkaj\u0105c w Kanadzie, Jaros\u0142aw Abramov-Neverly zainteresowa\u0142 si\u0119 histori\u0105 i losem polskich emigrant\u00f3w w tym kraju, czyni\u0105c z tego jeden z temat\u00f3w swojej tw\u00f3rczo\u015bci. W\u015br\u00f3d jego \u201ekanadyjskich\u201d ksi\u0105\u017cek znajduj\u0105 si\u0119 \u201eSojusznicy\u201d<\/strong> (1990), pe\u0142na akcji powie\u015b\u0107 \u201ePan Zdzich w Kanadzie\u201d<\/strong> (1991), zbi\u00f3r opowiada\u0144 satyrycznych \u201eMost przez Atlantyk\u201d<\/strong> (1995) oraz paradokumentalna nowela \u201ePrzynios\u0142a nam burz\u0119\u201d<\/strong> (2000).<\/p>\n\n\n\n Autorka: Kristina Dombrovskaya, grudzie\u0144 2010.<\/p>\n\n\n\n\n
\n
\u201eOt\u00f3\u017c to, wasza konspiracja\u201d \u2013 pan Teodor wskaza\u0142 mamie par\u0119. \u201eCzytaj\u0105 na g\u0142os podziemn\u0105 gazet\u0119. A tu, gdzie spluniesz, s\u0105 szpiedzy. Och, ta polska brawura\u201d \u2013 westchn\u0105\u0142 i zacz\u0105\u0142 rozpina\u0107 koszul\u0119.
\u201eTo prawda\u201d \u2013 zgodzi\u0142a si\u0119 mama. \u201eM\u0142odzi si\u0119 nie boj\u0105. Tylko czekaj\u0105 na sygna\u0142, \u017ceby zacz\u0105\u0107 rozbraja\u0107 Niemc\u00f3w. Jak w 1918 roku. Pami\u0119tam, jak sami Prusacy dawali bro\u0144 takim ch\u0142opcom
\u201d. \u201eTeraz sami nie oddadz\u0105. Trzeba im b\u0119dzie si\u0142\u0105 wyrwa\u0107.\u201d Ka\u017cdy dom zamieni\u0105 w festung. Hitler wie, co go czeka. Ch\u0142opcy z Hitlerjugend b\u0119d\u0105 go broni\u0107 do ko\u0144ca.
(\u2026)
\u2014 Ale to nie s\u0105 ci sami Niemcy co dawniej. Zgoda.
\u2014 Nie ci sami, nie ci sami. Och, co ja mam z wami zrobi\u0107? Zawsze nosicie r\u00f3\u017cowe okulary.
\u2014 I czarne nosicie.
\u2014 Lepiej w czarnych. My Czerkiesi, gdy bierzemy sztylet, wybieramy ciemn\u0105, bezksi\u0119\u017cycow\u0105 noc. Albo jeszcze lepiej burz\u0119. A wy jeste\u015bcie s\u0142o\u0144cem! Jasne s\u0142o\u0144ce \u2014 jak dzi\u015b. A w takim s\u0142o\u0144cu, pani Basiu, mo\u017cna tylko p\u0142ywa\u0107 \u2014 rozpi\u0105\u0142 pasek i \u015bci\u0105gn\u0105\u0142 spodnie.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n\n
\n
Proza<\/h2>\n\n\n\n
\n
Sztuki<\/h2>\n\n\n\n
\n
Piosenki<\/h2>\n\n\n\n
\n