{"id":17839,"date":"2026-08-09T17:39:14","date_gmt":"2026-08-09T17:39:14","guid":{"rendered":"https:\/\/time24.pl.ua\/?p=17839"},"modified":"2026-08-09T17:39:14","modified_gmt":"2026-08-09T17:39:14","slug":"dopiero-teraz-wyszla-na-jaw-cala-prawda-o-geniuszu-lenina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/time24.pl.ua\/?p=17839","title":{"rendered":"Dopiero teraz wysz\u0142a na jaw ca\u0142a prawda o \u201egeniuszu\u201d Lenina.\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przez lata wok\u00f3\u0142 Lenina budowano obraz cz\u0142owieka niemal nadzwyczajnego.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W radzieckiej propagandzie nie by\u0142 przedstawiany tylko jako polityk i przyw\u00f3dca rewolucji, ale jako kto\u015b wyj\u0105tkowy, niemal nieomylny i obdarzony umys\u0142em, kt\u00f3ry mia\u0142 wyrasta\u0107 ponad zwyk\u0142ych ludzi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po jego \u015bmierci w 1924 roku ten mit nie znikn\u0105\u0142, lecz zosta\u0142 jeszcze mocniej utrwalony.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Cia\u0142o Lenina zabalsamowano i wystawiono w mauzoleum na Placu Czerwonym, co sta\u0142o si\u0119 jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli radzieckiego kultu przyw\u00f3dcy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ale na tym nie koniec.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sowieckie w\u0142adze chcia\u0142y r\u00f3wnie\u017c znale\u017a\u0107 \u201edow\u00f3d\u201d na wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 Lenina w miejscu najbardziej symbolicznym \u2014 w jego m\u00f3zgu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po \u015bmierci przyw\u00f3dcy jego m\u00f3zg zosta\u0142 poddany badaniom, a do pracy zaanga\u017cowano niemieckiego neurobiologa Oskara Vogta.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W Moskwie powsta\u0142 nawet Instytut Bada\u0144 M\u00f3zgu, kt\u00f3rego jednym z pierwszych i najwa\u017cniejszych zada\u0144 by\u0142o w\u0142a\u015bnie zbadanie m\u00f3zgu Lenina.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Brzmia\u0142o to jak pr\u00f3ba naukowego potwierdzenia legendy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Skoro Lenin mia\u0142 by\u0107 geniuszem rewolucji, propaganda chcia\u0142a pokaza\u0107, \u017ce jego wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 da si\u0119 znale\u017a\u0107 nawet pod mikroskopem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1929 roku Vogt informowa\u0142, \u017ce w niekt\u00f3rych obszarach kory m\u00f3zgowej Lenina zauwa\u017cy\u0142 szczeg\u00f3lnie du\u017ce i liczne neurony piramidowe.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dla w\u0142adz by\u0142 to wygodny materia\u0142 do budowania opowie\u015bci o niezwyk\u0142ym umy\u015ble przyw\u00f3dcy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Problem w tym, \u017ce takie wnioski nie oznaczaj\u0105 automatycznie, \u017ce kto\u015b by\u0142 \u201egeniuszem\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Budowa m\u00f3zgu jest skomplikowana, a sama obecno\u015b\u0107 okre\u015blonych kom\u00f3rek nie pozwala prosto wyja\u015bni\u0107 inteligencji, talentu politycznego, charyzmy czy zdolno\u015bci do wp\u0142ywania na ludzi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dlatego dzisiaj badania m\u00f3zgu Lenina cz\u0119\u015bciej traktuje si\u0119 nie jako sensacyjny dow\u00f3d jego nadludzkich zdolno\u015bci, ale jako dziwny rozdzia\u0142 historii nauki splecionej z propagand\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Historycy medycyny opisuj\u0105 badanie jego m\u00f3zgu jako jeden z najbardziej niezwyk\u0142ych, ale te\u017c problematycznych epizod\u00f3w w dziejach neurologii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ca\u0142a sprawa m\u00f3wi wi\u0119c wi\u0119cej o Zwi\u0105zku Radzieckim ni\u017c o samym m\u00f3zgu Lenina.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W\u0142adza potrzebowa\u0142a \u015bwi\u0119tego za\u0142o\u017cyciela nowego systemu, dlatego po \u015bmierci zacz\u0119to tworzy\u0107 wok\u00f3\u0142 niego legend\u0119, w kt\u00f3rej nawet cia\u0142o i m\u00f3zg mia\u0142y potwierdza\u0107 wielko\u015b\u0107 przyw\u00f3dcy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lenin by\u0142 bez w\u0105tpienia cz\u0142owiekiem wp\u0142ywowym, inteligentnym i bezwzgl\u0119dnie skutecznym politycznie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie trzeba jednak dorabia\u0107 do tego odrealnionych teorii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Prawdziwie ciekawa jest nie fantazja o \u201etajemnicy jego g\u0142owy\u201d, lecz to, jak daleko potrafi posun\u0105\u0107 si\u0119 propaganda, gdy pr\u00f3buje zrobi\u0107 z polityka niemal posta\u0107 ponadludzk\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak zwany \u201egeniusz Lenina\u201d by\u0142 wi\u0119c nie tylko spraw\u0105 jego umiej\u0119tno\u015bci, ale tak\u017ce starannie budowanego mitu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A historia bada\u0144 jego m\u00f3zgu pokazuje, \u017ce nawet nauka mo\u017ce zosta\u0107 wci\u0105gni\u0119ta w polityczn\u0105 opowie\u015b\u0107, je\u015bli w\u0142adza bardzo potrzebuje potwierdzenia w\u0142asnej legendy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Przez lata wok\u00f3\u0142 Lenina budowano obraz cz\u0142owieka niemal nadzwyczajnego. W radzieckiej propagandzie nie by\u0142 przedstawiany tylko jako polityk i przyw\u00f3dca rewolucji, ale jako \n<a class=\"moretag\" href=\"https:\/\/time24.pl.ua\/?p=17839\"> [...]<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":17840,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-17839","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17839","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17839"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17839\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17841,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17839\/revisions\/17841"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17840"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17839"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17839"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17839"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}