Gwa\u0142towne letnie nawa\u0142nice regularnie parali\u017cuj\u0105 polskie miasta i niszcz\u0105 kosztowny sprz\u0119t elektroniczny. Cho\u0107 wielu z nas uwa\u017ca od\u0142\u0105czanie domowych urz\u0105dze\u0144 od sieci za przestarza\u0142y zabobon naszych dziadk\u00f3w, wiedza z fizyki weryfikuje to podej\u015bcie. Okazuje si\u0119, \u017ce to jedna z niewielu ludowych m\u0105dro\u015bci, kt\u00f3ra ma pe\u0142ne pokrycie w nauce.<\/p>\n\n\n\n
Sprz\u0119t w trakcie burzy nie musi zepsu\u0107 si\u0119 tylko po uderzeniu pioruna w dom
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas pami\u0119ta babcie wyrywaj\u0105c\u0105 wtyczki z kontakt\u00f3w na d\u017awi\u0119k pierwszego grzmotu. Przez lata u\u015bmiechali\u015bmy si\u0119 na ten widok, traktuj\u0105c to jako element dawnego folkloru. Dzisiejsza technologia daje nam z\u0142udne poczucie kontroli nad \u017cywio\u0142ami, jednak rzeczywisto\u015b\u0107 bywa znacznie bardziej skomplikowana. Najwi\u0119ksze nieporozumienie polega na przekonaniu, \u017ce zagro\u017cenie istnieje wy\u0142\u0105cznie wtedy, gdy piorun uderzy bezpo\u015brednio w nasz budynek.<\/p>\n\n\n\n
To powszechny b\u0142\u0105d. Wy\u0142adowanie atmosferyczne, kt\u00f3re trafi w lini\u0119 energetyczn\u0105 nawet dwa kilometry od naszego domu, wywo\u0142uje pot\u0119\u017cne przepi\u0119cie. Fala tej energii rozchodzi si\u0119 przez metalowe kable po ca\u0142ej okolicy i z ogromn\u0105 si\u0142\u0105 wpada do domowych gniazdek.<\/p>\n\n\n\n
Fot. Cotos Iurie’s Images\/Canva
Energia jednego typowego pioruna wystarczy\u0142aby, \u017ceby zasila\u0107 tradycyjn\u0105 stuvatow\u0105 \u017car\u00f3wk\u0119 przez ponad trzy miesi\u0105ce nieprzerwanej pracy. Kiedy ten impuls trafia w sie\u0107, napi\u0119cie w instalacji skacze do poziomu setki razy wy\u017cszego ni\u017c normalnie. Delikatne podzespo\u0142y elektroniczne, takie jak p\u0142yty g\u0142\u00f3wne, nowoczesne zasilacze czy procesory, nie maj\u0105 \u017cadnych szans w starciu z tak\u0105 si\u0142\u0105. Czy wy\u0142\u0105czenie sprz\u0119tu przyciskiem na obudowie rozwi\u0105zuje problem? To najcz\u0119stszy grzech u\u017cytkownik\u00f3w elektroniki.<\/p>\n\n\n\n
Wielu ludzi wierzy, \u017ce wystarczy zgasi\u0107 telewizor pilotem albo wy\u0142\u0105czy\u0107 komputer systemowo. Nic bardziej mylnego. Urz\u0105dzenie wci\u0105\u017c pod\u0142\u0105czone przewodem do gniazdka pozostaje cz\u0119\u015bci\u0105 obwodu elektrycznego. Przepi\u0119cie swobodnie do niego dotrze i dokona zniszcze\u0144, niezale\u017cnie od tego, czy dioda na obudowie \u015bwieci si\u0119, czy nie. <\/p>\n\n\n\n
Odci\u0119cie pr\u0105du na domowej tablicy rozdzielczej r\u00f3wnie\u017c nie gwarantuje nam bezpiecze\u0144stwa, gdy\u017c niszczycielski impuls potrafi bez problemu przeskoczy\u0107 wy\u0142\u0105czone bezpieczniki. Jedynym sposobem daj\u0105cym stuprocentow\u0105 pewno\u015b\u0107 jest fizyczne wyj\u0119cie wtyczki z gniazdka, co ca\u0142kowicie przerywa kontakt z sieci\u0105. Kiedy mo\u017cna bezpiecznie korzysta\u0107 z pr\u0105du podczas burzy?<\/p>\n\n\n\n
Nie wszystkie urz\u0105dzenia w domu s\u0105 nara\u017cone na dzia\u0142anie burzy
Warto mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce nie ka\u017cde domowe urz\u0105dzenie jest w takim samym stopniu nara\u017cone na dzia\u0142anie burzy. Najbardziej wra\u017cliwa okazuje si\u0119 elektronika u\u017cytkowa wyposa\u017cona w delikatne uk\u0142ady scalone. Komputery, laptopy, nowoczesne telewizory, routery, modemy oraz konsole do gier to sprz\u0119ty, kt\u00f3re najcz\u0119\u015bciej p\u0142on\u0105 lub ulegaj\u0105 bezpowrotnemu uszkodzeniu podczas wy\u0142adowa\u0144.<\/p>\n\n\n\n
Osobn\u0105 kategori\u0119 stanowi\u0105 urz\u0105dzenia pod\u0142\u0105czone do anten zewn\u0119trznych lub kabli sygna\u0142owych. Mowa o telewizorach po\u0142\u0105czonych z anten\u0105 satelitarn\u0105 oraz o routerach spi\u0119tych kablem ethernetowym. Przepi\u0119cie mo\u017ce dotrze\u0107 do wn\u0119trza takiego urz\u0105dzenia nie tylko przez gniazdko elektryczne, ale r\u00f3wnie\u017c przez sam przew\u00f3d sieciowy.<\/p>\n\n\n\n
Fot. Marek Bazak\/East News
Co ciekawe, samo o\u015bwietlenie sufitowe czy tradycyjne lampki nie nale\u017c\u0105 do grupy szczeg\u00f3lnie zagro\u017conej i mo\u017cna je spokojnie zostawi\u0107 w\u0142\u0105czone. Warto te\u017c obali\u0107 mit, jakoby w\u0142\u0105czony sprz\u0119t elektryczny sam w sobie przyci\u0105ga\u0142 pioruny. Wy\u0142adowanie zawsze wybiera najwy\u017csze punkty w okolicy, niezale\u017cnie od zawarto\u015bci naszych kontakt\u00f3w. Kiedy zatem reagowa\u0107? Eksperci pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 prost\u0105 regu\u0142\u0105 trzydziestu sekund. Wystarczy policzy\u0107 czas, jaki up\u0142ywa mi\u0119dzy widocznym b\u0142yskiem a grzmotem.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli ta r\u00f3\u017cnica wynosi mniej ni\u017c trzydzie\u015bci sekund, oznacza to, \u017ce burza znajduje si\u0119 bli\u017cej ni\u017c dziesi\u0119\u0107 kilometr\u00f3w od nas i nadszed\u0142 czas na dzia\u0142anie. Bezpieczny powr\u00f3t do korzystania z sieci jest mo\u017cliwy dopiero po up\u0142ywie trzydziestu minut od ostatniego grzmotu. Pioruny potrafi\u0105 wyprzedza\u0107 g\u0142\u00f3wny front burzowy nawet o kilkana\u015bcie kilometr\u00f3w i uderzy\u0107 nagle, zanim pojawi\u0105 si\u0119 ciemne chmury. Najbardziej rozs\u0105dnym rozwi\u0105zaniem jest od\u0142\u0105czenie sprz\u0119tu w momencie, gdy pojawi si\u0119 oficjalne ostrze\u017cenie meteorologiczne. Czy listy zasilaj\u0105ce mog\u0105 zniwelowa\u0107 ryzyko uszkodzenia sprz\u0119t\u00f3w podczas burzy?
Czy listwa zasilaj\u0105ca niweluje ryzyko podczas burzy?
Wielu konsument\u00f3w pr\u00f3buje chroni\u0107 sw\u00f3j dobytek za pomoc\u0105 listew zasilaj\u0105cych z wbudowanymi filtrami i warystorami, czyli p\u00f3\u0142przewodnikowymi elementami zabezpieczaj\u0105cymi. Takie akcesoria skutecznie radz\u0105 sobie z mniejszymi, codziennymi skokami napi\u0119cia w sieci. Problem pojawia si\u0119 jednak przy bliskim wy\u0142adowaniu atmosferycznym.<\/p>\n\n\n\n
Energia zwi\u0105zana z uderzeniem pioruna w lini\u0119 energetyczn\u0105 wielokrotnie przekracza parametry, jakie jakakolwiek listwa jest w stanie skutecznie zneutralizowa\u0107. Powinni\u015bmy traktowa\u0107 te rozwi\u0105zania jako zabezpieczenie codzienne, a nie gwarancj\u0119 ochrony podczas nawa\u0142nicy. Przy silnych wy\u0142adowaniach fizyczne wyj\u0119cie wtyczki z kontaktu wci\u0105\u017c pozostaje jedynym pewnym wyj\u015bciem. Statystyki pokazuj\u0105, \u017ce nie jest to wy\u0142\u0105cznie teoretyczne zagro\u017cenie, a skala problemu w Polsce okazuje si\u0119 ogromna.<\/p>\n\n\n\n
Stra\u017c po\u017carna odnotowuje co roku ponad 400 powa\u017cnych po\u017car\u00f3w dom\u00f3w mieszkalnych wywo\u0142anych bezpo\u015brednio przez wy\u0142adowania. Do tego dochodz\u0105 dziesi\u0105tki tysi\u0119cy zg\u0142osze\u0144 dotycz\u0105cych uszkodzonej elektroniki i sprz\u0119tu gospodarstwa domowego. P\u0142on\u0105 lod\u00f3wki, pralki i komputery w budynkach, w kt\u00f3re piorun nigdy bezpo\u015brednio nie trafi\u0142. W nowym budownictwie sytuacja wygl\u0105da nieco lepiej ze wzgl\u0119du na przepisy nakazuj\u0105ce instalacj\u0119 odgromow\u0105 i ochronniki, ale ryzyko wci\u0105\u017c istnieje, zw\u0142aszcza w starszych budynkach.<\/p>\n\n\n\n
Aby skutecznie zabezpieczy\u0107 dom, nale\u017cy wdro\u017cy\u0107 prost\u0105 procedur\u0119. Gdy us\u0142yszymy burz\u0119, bezzw\u0142ocznie wyjmijmy z gniazdek wtyczki komputer\u00f3w, telewizor\u00f3w i konsol. Nast\u0119pnie od\u0142\u0105czmy kable antenowe od odbiornik\u00f3w oraz przewody ethernetowe od modem\u00f3w i router\u00f3w, poniewa\u017c stanowi\u0105 one alternatywn\u0105 drog\u0119 dla impulsu. Nie ma potrzeby od\u0142\u0105czania tradycyjnego o\u015bwietlenia czy prostego czajnika elektrycznego. Po przej\u015bciu frontu odczekajmy wymagane p\u00f3\u0142 godziny od ostatniego grzmotu i dopiero wtedy bezpiecznie uruchommy sprz\u0119t na nowo. Taka systematyczno\u015b\u0107 uchroni nas przed kosztownymi stratami finansowymi.
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Gwa\u0142towne letnie nawa\u0142nice regularnie parali\u017cuj\u0105 polskie miasta i niszcz\u0105 kosztowny sprz\u0119t elektroniczny. Cho\u0107 wielu z nas uwa\u017ca od\u0142\u0105czanie domowych urz\u0105dze\u0144 od sieci za \n [...]<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":15383,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-15382","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15382","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15382"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15382\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15384,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15382\/revisions\/15384"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15383"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15382"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15382"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/time24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15382"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}